Nikielkowo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 53°48′20″N 20°34′1″E
- błąd 38 m
WD 53°48'20"N, 20°34'1"E
- błąd 38 m
Odległość 6 m
Nikielkowo
wieś
Ilustracja
Kościół w Nikielkowie
Państwo  Polska
Województwo  warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Barczewo
Sołectwo Nikielkowo
Liczba ludności (2014) 506
Strefa numeracyjna 89
Kod pocztowy 10-376
Tablice rejestracyjne NOL
SIMC 0470036
Położenie na mapie gminy Barczewo
Mapa lokalizacyjna gminy Barczewo
Nikielkowo
Nikielkowo
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Nikielkowo
Nikielkowo
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Nikielkowo
Nikielkowo
Położenie na mapie powiatu olsztyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu olsztyńskiego
Nikielkowo
Nikielkowo
Ziemia53°48′20″N 20°34′01″E/53,805556 20,566944
Strona internetowa

Nikielkowo (dawniej niem. Nickelsdorf) – wieś w Polsce na Warmii położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Barczewo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Podolsztyńska wieś sołecka, położona między Olsztynem, Wójtowem i Łęgajnami, z kościołem (kościół filialny), sklepem, boiskiem sportowym oraz placem zabaw, zbudowanym z funduszy Unii Europejskiej. Zachował się park dworski (mocno zniszczony). Powierzchnia sołectwa: 582 ha. Od 2010 r. działa "Stowarzyszenie na rzecz rozwoju wsi Nikilekowo".

Plac zabaw w Nikielkowie

Historia[edytuj | edytuj kod]

Miejscowość lokowana 12 listopada 1366 r., na 30 łanach na prawie chełmińskim z sześcioletnim okresem wolnizny. Zasadźcą był Mikołaj z Wopów (Nicolao de Wopen - prawdopodobnie rycerz pruski). Nazwa wsi najpewniej wywodzi się od imienia zasadźcy. W dawnych dokumentach nazwa wsi zapisywana była jako Nicclosdorff, Nicclosdorf (1405), Nikilsdorf (1615), Nickelsdorff, Michelsdorff (1656), Nikielsdorf (1820). Polska nazwa Nikielkowo pojawia się w dokumentach z 1879 r.

Na początku XVII wieku Nikielkowo było własnością kanonika Łukasza Bratkowskiego. Nieco później (1656 r.) wieś przeszła we władanie Jerze Nycza i niejakiej Grzymałtówny. Pod koniec XVII wieku wieś była własnością przez Jana Grzymały, rotmistrza w służbie polskiej i burgrabiego olsztyńskiego (1677-1683). Nikielkowo w latach 1686 – 1788 znajdowało się w posiadaniu rodu Grzymałów (dobra mieli także w pobliskim Tracku). W połowie XVII wieku we wsi wymieniano rodziny chłopów pańsczyźnianych oeaz dwóch wolnych chłopów na prawie chełmińskim. Do Nikielkowa należała karczma położona w Skajbotach (dane z 1773 r.).

W 1874 r. Nikielkowo (od 1928 r. wspólnie z Trackiem) ustanowiono siedzibą okręgu administracyjnego, obejmującego wsie: Kieźliny, Myki, Zalbki, Track i Wadąg.

W wieku XIX wieku dokumenty wymieniają von Groebenów jako właścicieli Nikielkowa, Oberamtmanna Nohta (1820 r.), i od 1821 r. do 1909 r. - Hoverbecków. Leopold von Hoverbeck założył w Nikielkowie 16 morgowy sad. W okresie międzywojennym we wsi działała jednoklasowa szkoła (nauczycielem był Konrad Hinzmann). W 1920 r. wieś przeszła w posiadanie Heinricha Sterna (elbląskiego ginekologa). W tym czasie we wsi powstała ferma zwierząt futerkowych.

W latach 1935 – 1942 wieś została rozparcelowana na mniejsze gospodarstwa rolne.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

W 1773 we wsi było 46 osób dorosłych oraz 37 dzieci (w wieku 1-11 lat), jedna osoba starsza (powyżej 60 lat) oraz 38 osób, których spis nie objął. W 1782 we wsi było 12 gospodarstw domowych, w 1817 – 46, 1846 – 105, 1871 – 185, 1895 – 186. w 1939 – 130[1].

W 1863 r. w Nikielkowie było 140 mieszkańców, w tym 121 katolików, 19 ewangelików. W 1905 r. we wsi mieszkało 157 osób (20 protestantów i 137 katolików).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Georg Kellman, Historia parafii Klebark Wielki, jej wiosek i okolic. Klebark Wielki, 2007, ​ISBN 978-83-918968-1-5
  • Anna Pospiszyl, Toponimia południowej Warmii. Nazwy miejscowe. Pojezierze, Olsztyn, 1987, ​ISBN 83-7002-289-8
  • Jerzy Kiełbik, Historia wsi na stronie sołectwa [2]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. * Jerzy Kiełbik, Historia wsi na stronie sołectwa [1]